تاثیر پولیپ رحم بر باروری یکی از مشکلات شایع در سیستم تولید مثل زنان است که میتواند تاثیر مستقیمی بر زندگی آنها داشته باشد. این عارضه عموما با علائمی مانند خونریزیهای مکرر رحم، لکه بینی بین دورههای قاعدگی یا ناباروری همراه است. در اینجا به بررسی رابطه بین پولیپ رحم و ناباروری پرداخته و روشهای تشخیص، درمان و اثرات آن بر بارداری و همچنین شانس بارداری بعد از جراحی پولیپ رحم را بررسی خواهیم کرد.
پولیپ رحم و ناباروری
پولیپ رحم یا پولیپ آندومتر، تودهای نرم و غیر سرطانی است که در لایه داخلی رحم (آندومتر) رشد میکند. این تودهها میتوانند کوچک یا بزرگ باشند و گاهی حتی دهانه رحم را نیز مسدود کنند. اگرچه اکثر پولیپها خوش خیم هستند، اما وجود آنها ممکن است با ناباروری در ارتباط باشد، به ویژه زمانی که بر لانهگزینی جنین یا عبور اسپرم تاثیر بگذارند.
بیشتر بدانید: هیستروسکوپی چیست؟
آیا پولیپ رحم باعث ناباروری میشود؟
بله، در بسیاری از موارد، پولیپ رحم میتواند یکی از دلایل ناباروری در زنان باشد. تحقیقات نشان دادهاند که وجود پولیپها ممکن است مانع از لانه گزینی صحیح جنین در رحم شود یا محیط رحم را برای باروری نامناسب کند. همچنین در روشهایی مانند IVF (لقاح آزمایشگاهی یا لقاح مصنوعی)، برداشتن پولیپ قبل از انتقال جنین، شانس بارداری را افزایش میدهد.
علائم پولیپ رحم و تاثیر آن بر بارداری
علائم رایج پولیپ رحم عبارتند از:
- خونریزی غیر عادی بین قاعدگیها
- دورههای قاعدگی سنگین یا طولانی
- لکه بینی پس از رابطه جنسی
- درد ناحیه لگن
- مشکلات در بارداری یا سقط مکرر
تاثیر این پولیپها بر بارداری، به محل و اندازه آنها بستگی دارد. پولیپهایی که نزدیک به محل لانه گزینی قرار دارند، ممکن است مانع چسبیدن جنین به دیواره رحم شوند و در نهایت منجر به ناباروری یا سقط زود هنگام گردند.
بیشتر بدانید: علائم ابتلا به سرطان دهانه رحم چیست؟ تشخیص به موقع!
درمان پولیپ رحم برای بارداری
درمان اصلی پولیپ رحم در زنان دارای مشکل ناباروری، جراحی هیستروسکوپی است. این روش با حداقل تهاجم انجام میشود و پزشک از طریق واژن و دهانه رحم، پولیپها را از دیواره رحم خارج میکند. به طور کلی پس از عمل، به زنان توصیه میشود مدتی صبر کرده و سپس برای بارداری اقدام کنند. درمان دارویی نیز گاهی برای کنترل علائم یا کوچک کردن پولیپ تجویز میشود، اما در موارد ناباروری، جراحی گزینه ارجح است.
آیا بعد از برداشتن پولیپ رحم میتوان باردار شد؟
بله، در بسیاری از زنان، برداشتن پولیپ رحم منجر به بهبود باروری میشود. مطالعات نشان دادهاند که زنان نابارور پس از برداشتن پولیپ، شانس بارداری طبیعی یا موفقیت بیشتر در IVF دارند. برداشتن پولیپ باعث کاهش التهاب در دیواره رحم و افزایش احتمال لانه گزینی جنین میشود. حدودا بین یک تا سه ماه پس از عمل، پزشک متخصص زنان و زایمان دکتر فرح ابطحی زمان مناسب برای اقدام به بارداری را مشخص میکند.
بیشتر بدانید: آیا جراحی لابیاپلاستی بر احساس یا عملکرد جنسی تأثیر می گذارد؟
پولیپ رحم در سونوگرافی و ناباروری
سونوگرافی ترانس واژینال یکی از روشهای اصلی برای تشخیص پولیپ رحم است. در سونوگرافی، پولیپها اصولا به صورت تودههای هیپراکوئیک (روشن تر از بافت اطراف) دیده میشوند. در برخی موارد، برای تشخیص دقیق از «سونوهیستروگرافی» استفاده میشود، که در آن مایع به داخل رحم تزریق شده و سپس سونوگرافی انجام میشود. تشخیص به موقع از طریق سونوگرافی میتواند از پیشرفت عارضه و بروز مشکلات ناباروری جلوگیری کند.
پولیپ آندومتر و تاثیر آن بر لانه گزینی جنین
لانه گزینی یکی از مراحل حساس در فرآیند بارداری است. جنین باید در محیطی مناسب به دیواره رحم بچسبد و رشد کند. پولیپ آندومتر میتواند این فرآیند را مختل کند، زیرا:
- فضای رحم را کاهش میدهد
- بافتهای التهابی ایجاد میکند
- هورمونهای محلی را تغییر میدهد
- مانع از تماس کامل جنین با آندومتر میشود
در نتیجه، حتی اگر تخمک گذاری و لقاح به درستی انجام شود، ممکن است به دلیل پولیپ، بارداری اتفاق نیفتد یا به سقط ختم شود.
تفاوت پولیپ رحم و فیبروم از نظر تاثیر بر باروری
پولیپ رحم و فیبروم هر دو از رشدهای غیر سرطانی داخل رحم هستند، اما از نظر ساختار، محل رشد و تاثیر آنها بر باروری تفاوتهایی دارند. پولیپها معمولا از بافت اندومتر (لایه داخلی رحم) منشا میگیرند و اغلب نرم و کوچک هستند، در حالی که فیبرومها از بافت عضلانی رحم رشد میکنند و اغلب سفت و بزرگ ترند. از نظر تاثیر بر باروری، پولیپها با اختلال در مسیر لانه گزینی جنین یا تغییر در محیط داخلی رحم باعث ناباروری میشوند.
در مقابل، فیبرومها ممکن است با تغییر شکل رحم، انسداد لولههای فالوپ یا اختلال در خون رسانی به جنین، شانس بارداری را کاهش دهند. تشخیص صحیح نوع ضایعه، برای انتخاب درمان مناسب و افزایش شانس باروری، بسیار ضروری است.
بیشتر بدانید: بهترین دکتر درمان افتادگی رحم در ساری
پولیپ رحم و سقط مکرر
وجود پولیپ رحم میتواند احتمال سقطهای مکرر را افزایش دهد. علت این موضوع، اختلال در لانه گزینی یا کاهش پایداری جنین در رحم است. پولیپها ممکن است محیطی نامناسب ایجاد کرده یا به صورت فیزیکی مانع رشد جنین شوند. در زنانی که سابقه سقط مکرر دارند، بررسی رحم از طریق هیستروسکوپی برای شناسایی پولیپ توصیه میشود.
پولیپ رحم و آی وی اف (IVF): آیا تاثیری دارد؟
مطالعات نشان دادهاند که وجود پولیپ در رحم میتواند شانس موفقیت IVF را کاهش دهد. زیرا محیطی مناسب برای لانه گزینی جنین فراهم نمیشود. در بیشتر کلینیکهای درمان ناباروری، پیش از انجام انتقال جنین، رحم از نظر وجود پولیپ بررسی میشود و در صورت وجود آن، ابتدا با هیستروسکوپی برداشته شده و سپس IVF انجام میشود. برداشتن پولیپ قبل از IVF، میتواند تا ۲۰ الی ۲۵ درصد شانس موفقیت درمان را افزایش دهد.
در آخر…
تاثیر پولیپ رحم بر باروری یکی از عوامل مهم در بروز ناباروری، سقط مکرر و کاهش موفقیت درمانهای کمک باروری مانند IVF است. تشخیص به موقع از طریق سونوگرافی و درمان مناسب، میتواند نقش مهمی در بازگرداندن توانایی باروری زنان داشته باشد. اگر شما یا یکی از عزیزانتان با مشکل ناباروری رو به رو هستید، بررسی وجود پولیپ رحم میتواند گامی موثر در مسیر درمان باشد.
متخصص زنان، زایمان و نازایی | فارغالتحصیل پزشکی عمومی و تخصص زنان و زایمان از دانشگاه علوم پزشکی مشهد | دارای بورد تخصصی جراحی زنان و زایمان | عضو انجمن جراحان ایران و انجمن متخصصین زنان و مامایی ایران | دارای گواهینامه کولپوسکوپی و سونوگرافی | دارای پروانه رسمی طبابت | شماره نظام پزشکی: ۳۴۸۲۶
۰ Comments